优范网 古籍史书 风俗通义校注

《风俗通义校注》卷 二

作者:应劭撰 王利器校注

孔子曰:「眾善焉,必察之;眾恶焉,必察之。〔二〕」孟軻云:「尧、舜不胜其美,桀、紂不胜其恶。传言失指,图景失形。〔三〕」眾口鑠金〔四〕,积毁消骨〔五〕,久矣其患之也。是故乐正后夔有一足之论〔六〕,晋师己亥渡河,有三豕之文〔七〕,非夫大圣至明,孰能原析之乎?论语:「名不正则言不顺。〔八〕」易称:「失之毫釐,差以千里。〔九〕」故纠其谬曰正失也。

  〔一〕苏颂曰:「正失第二,子抄云:「第六。」」

  〔二〕论语卫灵公章:「子曰:「眾恶之,必察焉;眾好之,必察焉。」」潜夫论潜叹篇、传葛洪涉史隨笔、司马光论选举状、又议贡举状、王安石答段缝书、王若虚滹南辨惑引此俱先好后恶,应氏引此语句又別,罗隱两同书真偽章又引作「眾善者,必察焉;眾恶者,必察焉」,引「好」作「善」,与应氏同,而俱与今本论语异。王注云:「或阿党比周,或其人特立不群,故好恶不可不察也。」岂所见本亦先好后恶耶?

  〔三〕史通疑古、惑经二篇並引孟子曰:「尧、舜不胜其美,桀、紂不胜其恶。」本篇下文孝文帝条引此二句,「美」作「善」。顏氏家训书证篇:「孟子曰:「图景失形。」」偽孟子外书性善辨:「孟子曰:「性善也,尧、舜不胜其美;习不善也,桀、紂不胜其恶。」」又孝经篇:「传言失指,图景失形。言治者而覈实。」列子杨朱篇:「天下之美,归之舜、禹、周、孔;天下之恶,归之桀、紂。」论衡变虚篇:「世间圣人莫不尧、舜,恶人莫不桀、紂。」尸子处道篇:「桀、紂之有天下也,四海之內皆乱,而关龙逢、王子比干不与焉,而谓之皆乱,其乱者眾也。尧、舜之有天下也,四海之內皆治,而丹朱、商均不与焉,而谓之皆治,其治者眾也。」(长短经势运\篇引慎子同。)

  〔四〕详佚文。

  〔五〕史记张仪列传:「眾口鑠金,积毁消骨。」邹阳列传同。又汉书中山靖王传、邹阳传亦有此语。

  〔六〕详后文。

  〔七〕吕氏春秋察传篇:「子夏之晋,过卫,有读史记者,曰「晋师三豕涉河」。子夏曰:「非也,是己亥也。夫己与三相近,豕与亥相似。」至於晋而问之,则曰「晋师己亥涉河」也。」又见家语七十二弟子解。案说文己古文作●,与三相似,亥古文作●,云:「古文亥为豕,与豕同。」又案:古书篇章,有先挈举其事於前,而后申述之者,此於韩非子一书中,尤为习见不
卷 一 目录 卷 三
友情链接: WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版